Quy Trình Thực Hiện Quan Trắc Lún - Phúc Gia Đo Đạc

Quan trắc lún công trình là một hạng mục kỹ thuật đóng vai trò then chốt trong suốt vòng đời của công trình, từ giai đoạn thi công cho đến khi đưa vào khai thác sử dụng. Để kiểm soát tốt hiện tượng lún và hạn chế rủi ro, chủ đầu tư, đơn vị thi công và đơn vị tư vấn cần tuân thủ đầy đủ các bước trong quy trình quan trắc lún theo đúng tiêu chuẩn kỹ thuật hiện hành.

Quan trắc lún công trình – Quy trình thực hiện và ý nghĩa thực tiễn

Các kết quả thu được từ công tác quan trắc lún công trình

Thông qua quy trình quan trắc lún, các thông số quan trọng sau sẽ được xác định và đánh giá:

• Tổng độ lún của công trình từ chu kỳ ban đầu đến thời điểm quan trắc hiện tại.

• Độ lún phát sinh giữa hai chu kỳ đo liên tiếp.

• Giá trị lún của một chu kỳ bất kỳ so với chu kỳ cần theo dõi.

• Tốc độ lún trung bình theo các mốc thời gian như tuần, tháng hoặc năm.

• So sánh độ lún thực tế với giá trị lún giới hạn cho phép theo tiêu chuẩn và hồ sơ thiết kế.

• Độ lún lệch giữa các vị trí trong công trình.

Những dữ liệu này là cơ sở quan trọng để đánh giá mức độ ổn định và an toàn của công trình trong từng giai đoạn.

Quy trình quan trắc lún công trình xây dựng được thực hiện như thế nào?

Công tác quan trắc lún được tiến hành theo một quy trình kỹ thuật gồm các bước cơ bản sau:

Bước 1: Lập đề cương hoặc phương án kỹ thuật quan trắc lún

Đây là bước khởi đầu bắt buộc trong công tác quan trắc lún công trình. Nội dung đề cương cần thể hiện rõ:

• Mặt bằng bố trí mốc cơ sở và mốc kiểm tra.

• Tiêu chuẩn áp dụng (TCVN 9360:2012).

• Cấu tạo mốc cơ sở, cấu tạo mốc kiểm tra.

• Số chu kỳ quan trắc và tiến độ dự kiến.

• Giới hạn lún cho phép và độ lún lệch.

• Biểu mẫu sổ đo điện tử hoặc sổ ghi chép tay.

• Phần mềm dự kiến sử dụng để xử lý và bình sai số liệu.

• Mẫu báo cáo kết quả quan trắc lún.

Bước 2: Bố trí mốc cơ sở và mốc kiểm tra ngoài hiện trường

Việc bố trí mốc quan trắc phải đảm bảo đúng vị trí, vật liệu, hình dạng và kích thước theo quy định kỹ thuật.

• Mốc kiểm tra thường sử dụng mốc inox, được khoan cấy trực tiếp vào các cột hoặc vách chịu lực của công trình. 

• 

• Mốc cơ sở phải được khoan sâu tối thiểu vào tầng đất sét khoảng 5m và bố trí cách xa công trình theo tiêu chuẩn từ 100m đến 150m.

• Trong một số trường hợp thực tế, khoảng cách mốc có thể điều chỉnh ngắn hơn nhưng độ sâu mốc cơ sở vẫn phải đảm bảo theo yêu cầu kỹ thuật.

Bước 3: Thu thập số liệu quan trắc lún

Công tác đo đạc được thực hiện bằng thiết bị chuyên dụng có độ chính xác cao, kết hợp với mia Invar.

Một số lưu ý quan trọng trong quá trình đo:

• Sơ đồ đo, người thực hiện đo và thời điểm đo nên được giữ ổn định giữa các chu kỳ.

• Hiện nay, thiết bị được khuyến nghị sử dụng là máy đo cao chính xác DNA03 kết hợp mia Invar mã vạch, đáp ứng tốt yêu cầu quan trắc lún công trình.

• 

Bước 4: Xử lý số liệu và phân tích kết quả quan trắc

Sau khi hoàn thành công tác đo, toàn bộ số liệu thực địa sẽ được lưu trữ, xử lý và tính toán bằng các công thức chuyên ngành hoặc phần mềm bình sai chuyên dụng.

Kết quả quan trắc lún được tổng hợp nhằm:

• Phản ánh chính xác hiện trạng lún của công trình.

• Hỗ trợ kỹ sư kết cấu đánh giá nguyên nhân gây lún.

• Đề xuất điều chỉnh thiết kế hoặc phương án thi công phù hợp.

• Giảm thiểu rủi ro và đảm bảo an toàn trong quá trình thi công cũng như khai thác lâu dài.

Những công trình nào cần thực hiện quan trắc lún?

Về nguyên tắc, mọi công trình có tải trọng tác động lên nền đất đều cần được quan trắc lún. Tuy nhiên, xét về quy mô và hiệu quả kinh tế, một số loại công trình cần ưu tiên thực hiện gồm:

• Công trình nhà cao tầng.

• Đập thủy lợi, công trình thủy điện.

• Công trình xây dựng trên nền đất yếu.

• Nhà máy, nhà xưởng, rạp hát, trụ sở, văn phòng có mật độ người sử dụng cao.

• Công trình cầu đường.

Ngoài ra, đối với các công trình nhà ở, khu dân cư, chung cư đang trong quá trình xây dựng, nếu xuất hiện hiện tượng nứt, nghiêng hoặc biến dạng bất thường, cần tiến hành ngay công tác quan trắc lún kết hợp thí nghiệm vật liệu xây dựng để xác định chính xác nguyên nhân, tránh nguy cơ mất an toàn cho công trình và khu vực xung quanh.

Một số phương pháp quan trắc lún phổ biến hiện nay

• Phương pháp đo cao hình học.

• Phương pháp đo cao lượng giác.

• Phương pháp đo cao thủy tĩnh.

• Phương pháp chụp ảnh.

• Phương pháp tọa độ.

• Phương pháp đo góc ngang.

• Phương pháp đo góc nhỏ.

• Phương pháp chiếu đứng.